Pewnego dnia naszła mnie ochota na klasyczną szarlotkę. Wsypałam mąkę do miski, dodałam cukier i już miałam sięgać po masło… tylko że go nie było. Oleju też brak. Przez chwilę stałam nad blatem i zastanawiałam się, czy w ogóle jest sens zaczynać od nowa. Z ciekawości zaczęłam szukać alternatywy. Byłam sceptyczna, bo kruche ciasto bez tłuszczu brzmi jak coś, co raczej się nie uda. A jednak efekt mnie zaskoczył. Ciasto wyszło tak samo dobre jak klasyczne, a może nawet lepsze.

Kruche ciasto bez masła i oleju

Jeśli robisz kruche ciasto od lat, pewnie masz w głowie jeden schemat: mąka, zimne masło, cukier, jajka. I nagle okazuje się, że można inaczej. Zamiast tłuszczu do ciasta dodaj jogurt naturalny. Efekt na pewno ci się spodoba.

  • Pierwsza rzecz, którą od razu zauważysz, to konsystencja podczas zagniatania. Zamiast kruszącej się masy, która dopiero po chwili zaczyna się łączyć, dostajesz bardziej miękkie i plastyczne ciasto niemal od razu.
  • To ciasto jest też wyraźnie lżejsze. I nie chodzi tylko o odczucie w rękach, ale też o kaloryczność. Brak masła czy oleju sprawia, że całość jest mniej ciężka. 
  • Druga sprawa to elastyczność. Tutaj naprawdę poczujesz różnicę. Ciasto daje się cieniej rozwałkować bez obawy, że zacznie pękać albo się rwać. Jeśli lubisz delikatny spód i dużo nadzienia, to rozwiązanie może ci przypaść do gustu bardziej niż tradycyjne.
  • Smak? Tu byłam najbardziej podejrzliwa. Spodziewałam się, że zabraknie tej „maślanej nuty”, która w kruchym cieście robi robotę. A jednak, smak jest łagodny, lekko słodki, bardzo neutralny. Dzięki temu świetnie podkreśla nadzienie, zamiast z nim konkurować.

Warto też zwrócić uwagę na strukturę po upieczeniu. Ciasto nie jest tak kruche i sypkie jak to klasyczne. Bardziej przypomina coś pomiędzy kruchym, a półkruchym. Delikatne, ale nie rozpada się przy krojeniu. Dla wielu osób to będzie duży plus, zwłaszcza jeśli serwujesz ciasto gościom i chcesz, żeby wyglądało estetycznie na talerzu.

Dlaczego warto spróbować tej wersji (i kiedy sprawdza się najlepiej)

To rozwiązanie jest idealne na sytuacje „awaryjne”, ale szybko może stać się twoim pierwszym wyborem. Ja wracam do niego regularnie, nie tylko wtedy, gdy brakuje mi masła.

  • Po pierwsze, czas. Nie musisz pilnować temperatury tłuszczu, nie ma ryzyka, że masło się rozpuści i zepsuje strukturę. Wszystko po prostu mieszasz i zagniatasz. 
  • Po drugie, uniwersalność. To ciasto świetnie sprawdza się nie tylko do szarlotki. Możesz zrobić z niego tartę, ciasteczka, a nawet bazę do wytrawnych wypieków. Wystarczy zamiast cukru dodać szczyptę soli i masz gotowy spód pod tartę z warzywami, serem czy mięsem.
  • Po trzecie, łatwość. Jeśli kiedykolwiek frustrowało cię wałkowanie kruchego ciasta, które się łamie i przykleja, tutaj odczujesz ulgę. Nawet jeśli nie masz dużego doświadczenia, spokojnie sobie poradzisz.

Warto jednak pamiętać o chłodzeniu. Choć ciasto od razu po zagnieceniu jest przyjemne w pracy, to po włożeniu do lodówki zyskuje jeszcze lepszą strukturę. Staje się bardziej zwarte i łatwiej je rozwałkować naprawdę cienko.

Przepis na jogurtowe kruche ciasto krok po kroku

Składniki:

  • 350 g mąki pszennej
  • 100 g cukru
  • 100 g gęstego jogurtu naturalnego
  • 2 jajka

Sposób przygotowania:

  1. Na początek wsyp mąkę do dużej miski i wymieszaj ją z cukrem. Zrób lekkie zagłębienie w środku i wbij jajka. Następnie dodaj składnik, który zastąpi tłuszcz, to on odpowiada za wilgotność i strukturę ciasta.
  2. Zacznij wszystko łączyć, najpierw widelcem, a potem ręką. Zagniataj do momentu, aż masa będzie jednolita, miękka i lekko sprężysta. Nie powinna się kleić do rąk, ale też nie może być zbyt sucha. Nie wyrabiaj zbyt długo, by nie stało się twardawe.
  3. Uformuj kulę, owiń ją folią spożywczą i włóż do lodówki na około 30 minut. Ten etap robi dużą różnicę, nie pomijaj go, nawet jeśli się spieszysz.
  4. Po schłodzeniu podsyp blat mąką i rozwałkuj ciasto na wybraną grubość. Możesz wycinać ciasteczka albo wyłożyć nim formę do tarty czy szarlotki.
  5. Jeśli robisz szarlotkę, wyłóż ciasto do formy, dodaj nadzienie i piecz w temperaturze 200°C przez około 30 minut. Przy bardzo wilgotnym nadzieniu warto najpierw podpiec sam spód przez około 10 minut, żeby uniknąć zakalca.