Niektóre dodatki do potraw wydają się wręcz banalne, dopóki nie zestawisz i przygotujesz ich razem, w dodatku właściwą metodą. Kilka minut wystarczy, żeby niepozorne ziarenka nabrały głębokiego, orzechowego aromatu i stały się przyprawą pasującą również do dobrze znanych polskich dań.

Tylko 2 składniki, a smak zaskakuje. Japończycy znają gomasio od stuleci

Gomasio, nazywane też gomashio, to japońska sól sezamowa. Jej historia jest bardzo długa. Wzmianka o gomashio podanym z sekihan, czyli ryżem z czerwoną fasolą adzuki przygotowywanym na uroczyste okazje, pojawia się w japońskich źródłach już z 1536 roku. Nie wiadomo natomiast, kto jako pierwszy wpadł na pomysł takiego połączenia (ale i tak, chwała mu za to).

Tradycyjny ryż sekihan / Getty/iStock Satoshi-K

Klasyczne gomasio składa się z prażonego sezamu i soli. Stosuje się sezam czarny lub jasny, najlepiej całe ziarna. Proporcje nie są żelazną regułą: spotyka się mieszanki od około 5 części sezamu na 1 część soli aż do 15:1. Dobrym domowym punktem wyjścia będzie 8:1 lub 10:1 (1 łyżeczka soli na 10 łyżeczek sezamu).

Najważniejsze jest prażenie. Surowy sezam ma znacznie łagodniejszy charakter, natomiast ogrzany na suchej patelni staje się intensywnie orzechowy i wyraźnie pachnie. Właśnie dlatego nie warto po prostu mieszać surowych ziaren z solą. Sól do mieszanki również się praży - przeważnie jako pierwszą, bo zajmuje to nieco więcej czasu. Następnie łączy się jedno z drugim i rozciera, zostawiając ok. połowę ziaren w całości. Tradycyjnie robi się to w japońskim moździerzu suribachi. Ma być sypka, z wyczuwalnymi drobinkami sezamu, a nie zamieniona w pastę.

AdobeStock MandriaPix

W Japonii gomasio posypuje się przede wszystkim ryż, wspomniany sekihan i onigiri - okrągłej lub trójkątnej przekąski z ryżu zawiniętego w nori z dodatkami. Smak jest słono-orzechowy, prażony i znacznie bardziej złożony niż smak samej soli. Sól sezamowa nada wielu daniom charakterystycznego i upragnionego przez wielu kucharzy smaku umami. 

Nie tylko do ryżu. Posyp tym ziemniaki, kanapkę i jajko

W polskiej kuchni możliwości jest jeszcze więcej. Gomasio świetnie pasuje do pieczonych i gotowanych ziemniaków, purée ziemniaczanego, kaszy gryczanej, pęczaku oraz ryżu podawanego do obiadu. Posyp nim pieczonego kalafiora, fasolkę szparagową, marchewkę albo warzywa z patelni - odkryjesz w ten sposób nowy wymiar smaku sezamu.

Na kanapkach szczególnie dobrze łączy się z jajkiem na twardo, pastą jajeczną, hummusem i pastami z fasoli. Możesz oprószyć nim również jajecznicę lub omlet czy też jajka sadzone. W sałatkach spróbuj zestawienia z pomidorem i ogórkiem albo kapustą, marchewką i lekkim sosem na bazie oleju oraz soku z cytryny.

Przyprawa sprawdzi się ponadto jako wykończenie kremowych zup, makaronu z warzywami czy pieczonych warzyw korzeniowych. Najlepiej dodawaj ją pod koniec przygotowania lub już na talerzu – wtedy prażony aromat pozostaje najbardziej wyrazisty. Świeżo przygotowana porcja gomasio świetnie nada się też do doprawienia chleba przed wypiekiem - samego ciasta lub posypania wierzchu. Prażony sezam z solą będzie też pysznym dodatkiem do posypania kromki jeszcze ciepłego chleba z masłem.

Domowe gomasio w kilka minut. Zrób słoiczek na zapas

Składniki:

  • 10 łyżeczek sezamu - jasnego lub czarnego
  • 1 łyżeczka soli

Sposób przygotowania:

  1. Wsyp sól na suchą patelnię. Praż na niewielkim lub średnim ogniu, aż złapie temperaturę (uwaga, bo parzy). Gotową poznasz po tym, że zrobi się matowa. 
  2. Przesyp do moździerza i przestudź. 
  3. Na patelnię wsyp sezam, praż na małym lub średnim ogniu, często mieszając, aż zacznie intensywnie pachnieć i lekko się rumienić. Nie dopuść do przypalenia, bo zgorzknieje.
  4. Zdejmij ziarna z patelni, dosyp do soli i lekko utrzyj. Rozgnieć część ziaren, ale nie ucieraj ich na jednolitą masę.
  5. Przesyp przyprawę do czystego, całkowicie suchego i szczelnego słoiczka.

Prażony sezam z solą najlepiej robić w niewielkich porcjach, bo świeżo uprażony sezam pachnie najintensywniej. Słoik trzymaj szczelnie zamknięty, z dala od światła, wilgoci i wysokiej temperatury. Jeśli chcesz przechowywać mieszankę dłużej, włóż ją do lodówki.