Dopiero podczas zakupów za granicą można się przekonać, że to, co w polskiej kuchni uchodzi za oczywistość, niekoniecznie ma swój odpowiednik w innych krajach. Na półkach stoją produkty o podobnym kolorze i nazwach, lecz ich konsystencja i sposób wykorzystania potrafią być zupełnie inne. Tak jest z pewnym produktem z działu z nabiałem - naszym narodowym skarbem. Polacy nie robią z niego chyba tylko kiełbasy - bo o dziwo nawet zupa się znajdzie. Bieszczadzki przepis na ciurkę zaskakuje obecnością... twarogu. Co sprawia, że jest tak wyjątkowy, co można z niego „wyczarować” i jak kupić biały ser dobrej jakości?

Biała kostka, której za granicą możesz się naszukać

Chodzi o twaróg, czyli tradycyjny biały ser sprzedawany najczęściej w kostkach, a także w charakterystycznych klinkach. Powstaje z mleka, które zostaje ukwaszone, a następnie ogrzane. Ścięte białko oddziela się od serwatki i odciska. Efektem jest wilgotny ser, który przy krojeniu jest zwarty (grubsze plastry trzymają formę), ale da się go też z łatwością pokruszyć lub rozgnieść widelcem. Dobrej jakości, świeży twaróg ma mleczny, lekko kwaśny smak, delikatny aromat i nie powinien być ani wodnisty, ani mazisty.

Na Zachodzie dokładny odpowiednik jest praktycznie niedostępny. W Niemczech kupisz quark, ale jest on znacznie bardziej kremowy, gładki i przypomina bardzo gęsty produkt do jedzenia łyżeczką. Skandynawski kvarg również jest jednolity i kremowy, bez charakterystycznej ziarnistej, kruchej struktury polskiego twarogu.

W Portugalii czy Hiszpanii znalezienie naszego białego sera również jest trudne. W Wielkiej Brytanii pojawia się przede wszystkim w polskich sklepach spożywczych, czasem także w działach z żywnością z różnych krajów w dużych sieciach.

Dlatego warto czasem docenić coś, na co zwykle nie zwracamy uwagi, bo jest tak powszechne, a za granicą to rarytas.

Chudy, półtłusty czy tłusty? Nie każda kostka sprawdzi się do wszystkiego

W sklepie zwróć uwagę przede wszystkim na stopień tłustości i konsystencję. Twaróg chudy jest bardziej suchy i kruchy. Wybieraj go do naleśników czy wytrawnych past, zwłaszcza jeśli dodajesz śmietanę lub masło - nimi wyrównasz konsystencję.

Półtłusty jest najbardziej uniwersalny: sprawdzi się do sernika, klusek leniwych, past i kanapek.

Tłusty jest miększy i bardziej kremowy, dlatego świetnie nadaje się do deserów, serników i mas twarogowych, w tym do farszu na pierogi ruskie.

Czytaj też skład - im prostszy, tym lepiej. Po otwarciu ser powinien pachnieć świeżo i mlecznie, bez wrażenia kwasowości. Omijaj kostki, które pływają w dużej ilości serwatki, są przesadnie mokre albo mają nietypowy zapach.

Od pierogów po lody. Z jednej kostki zrobisz zaskakująco dużo

Na słodko twaróg wykorzystasz do sernika, leniwych z masłem i cukrem, naleśników z serem, drożdżówek, racuchów twarogowych, placuszków albo domowych lodów - wystarczy zmiksować tłusty biały ser z owocami lub innymi dodatkami i zamrozić.

Na słono możliwości jest równie dużo. Twaróg jest główną gwiazdą klasycznych pierogów ruskich, pasty ze szczypiorkiem i rzodkiewką, farszu do naleśników. Robi się też z niego wytrawne kluski, nadzienie do pieczonych warzyw albo prostą kanapkową pastę z cebulką i przyprawami.

Twaróg można też wędzić (oraz kupić wędzony) i marynować z oliwie z przyprawami, jak ser feta - daje to równie pyszny efekt. Bieszczadzka ciurka z twarogiem to zupa na bulionie wołowym, zaprawiana twarogiem wymieszanym z kwaśną śmietaną. Taki miks trzeba wcześniej zahartować (wymieszać) z chochelką gorącej zupy, by ser nie zwarzył się w garnku.

Możesz połączyć go z jajkiem oraz przyprawami i usmażyć kotleciki, zrobić z niego spód lub masę do wytrawnej tarty (czy też placek à la pizza), a po zmiksowaniu i doprawieniu na słodko uzyskać deserowy krem. Da się go też wytopić z przyprawami (np. kminkiem) na gładki ser do smarowania - zupełnie jak sklepowe. To tzw. zgliwiały ser, uwielbiany szczególnie przez seniorów.

Twaróg jest jednym z tych produktów, których wyjątkowość zauważasz dopiero wtedy, gdy zaczyna go brakować. Niepozorna biała kostka daje dziesiątki możliwości i pasuje zarówno do słodkich, jak i wytrawnych dań. Nie ograniczaj się do kanapki - doceń biały ser i potraktuj twaróg jak pełnoprawny składnik obiadu, wypieku albo deseru, bo zdecydowanie jest tego wart. Koniecznie wypróbuj też owsiankę na ciepło z twarogiem - w jesienny poranek docenisz takie śniadanie: