Gdy kolejny raz mam podać do obiadu ziemniaki, biały ryż albo pęczak, czasem zwyczajnie brakuje mi kulinarnej ekscytacji. Wtedy sięgam po coś mniej oczywistego. Już sam kolor tych ziarenek sprawia, że danie wygląda jak z dobrej restauracji. Ale najlepsze zaczyna się przy pierwszym kęsie. Są wyraziste, nie rozgotowują się tak łatwo i znakomicie chłoną aromaty przypraw. Szczególnie lubię łączyć je z pieczonymi warzywami, grzybami i świeżymi ziołami. Co ciekawe, ten produkt nie jest żadnym nowym wynalazkiem. W niektórych zakątkach świata gości na stołach od pokoleń.

Czym jest czerwony ryż i dlaczego wygląda tak niezwykle?

Czerwony ryż to naturalnie barwna odmiana ryżu, która swój charakterystyczny kolor zawdzięcza zewnętrznej warstwie ziarna. Nie jest farbowany ani doprawiany. Rubinowa, ceglastoczerwona lub bordowa otoczka pozostaje na ziarenkach, ponieważ ryż nie jest polerowany tak intensywnie jak popularny biały.

W sklepach można spotkać między innymi czerwony ryż z Camargue, regionu na południu Francji, słynącego z rozległych mokradeł i upraw ryżu. To właśnie tam powstaje ceniony Riz rouge de Camargue. Występują też czerwone odmiany uprawiane w Azji, między innymi w Tajlandii i Himalajach. Poszczególne rodzaje różnią się wielkością ziaren, odcieniem i czasem gotowania.

Jest tu pewna kulinarna ciekawostka. Francuski czerwony ryż z Camargue kojarzy się z elegancką kuchnią, ale wcale nie wymaga wyszukanych dodatków. Wystarczy oliwa, czosnek, odrobina cytryny i natka pietruszki, żeby smakował znakomicie.

Nie pomyl go jednak z czerwonym ryżem fermentowanym, znanym także jako red yeast rice. To zupełnie inny produkt.

Adobe Stock, Andrei Starostin

Jak smakuje czerwony ryż? Z białym łączy go mniej, niż się wydaje

Jeśli znasz tylko zwykły biały ryż, pierwsza porcja czerwonego może być sporym zaskoczeniem. Biały jest łagodny, miękki i zazwyczaj stanowi neutralne tło dla sosów. Czerwony ma znacznie więcej charakteru.

W smaku wyczujesz nuty orzechów, delikatną ziemistość, a czasem subtelny aromat przypominający świeżo ugotowane zboże. Ziarenka są bardziej zwarte i sprężyste. Nawet po ugotowaniu trzeba je porządnie pogryźć, co bardzo lubię zwłaszcza w sałatkach.

Nie oczekuj jednak miękkiej, kleistej konsystencji ryżu do sushi. Czerwony ryż zachowuje swój kształt i wyraźnie oddzielone ziarenka. Pod tym względem przypomina nieco pęczak, choć ma własny, bardziej orzechowy charakter.

Moim ulubionym sposobem na wydobycie jego smaku jest wymieszanie jeszcze ciepłych ziaren z masłem, podsmażoną szalotką i tymiankiem. Tak przygotowany dodatek potrafi skraść całe przedstawienie nawet dobrze doprawionemu mięsu.

Do czego pasuje czerwony ryż? W farszach i sałatkach nie ma sobie równych

Największą zaletą czerwonego ryżu jest jego wszechstronność. Nie zamienia się łatwo w papkę, dlatego świetnie sprawdza się w potrawach, w których ziarenka powinny pozostać wyczuwalne. Najchętniej wykorzystuję go w kilku prostych połączeniach:

  • Faszerowana papryka - wymieszaj ugotowany ryż z podsmażonymi pieczarkami, cebulą, czosnkiem i serem feta. Napełnij papryki i zapiecz.
  • Sałatka z pieczoną dynią - połącz ryż z kawałkami dyni, rukolą, prażonymi pestkami i dressingiem musztardowo-miodowym.
  • Gołąbki w nowej odsłonie - zamiast białego ryżu dodaj czerwony do farszu z mięsem i podsmażoną cebulką. Wcześniej go podgotuj.
  • Bowl z warzywami - dorzuć awokado, ogórek, marchewkę, sezam i sos sojowy z odrobiną limonki.
  • Farsz do pieczarek lub cukinii - połącz ziarenka z suszonymi pomidorami, parmezanem i świeżą bazylią.

Czerwony ryż doskonale smakuje na zimno. Możesz ugotować większą porcję, szybko ją schłodzić i przechować w lodówce, a następnego dnia wykorzystać do lunchu. Ugotowanego ryżu nie zostawiaj na długo w temperaturze pokojowej.

Jak gotować czerwony ryż, żeby był miękki, ale nie rozgotowany?

Tutaj trzeba uzbroić się w odrobinę cierpliwości. Czerwony ryż gotuje się zazwyczaj dłużej niż biały. W zależności od odmiany potrzebuje około 30-45 minut, choć zawsze warto sprawdzić zalecenia na opakowaniu.

Najpierw dokładnie przepłucz ziarenka pod zimną wodą. Następnie wsyp jedną szklankę ryżu do garnka i dodaj około 2-2,5 szklanki wody. Lekko posól, doprowadź do wrzenia, zmniejsz ogień i gotuj pod przykryciem, aż ziarna zmiękną. Jeśli płyn odparuje zbyt szybko, dolej odrobinę gorącej wody.

Po ugotowaniu zostaw ryż pod przykryciem na 5-10 minut, a następnie delikatnie przemieszaj widelcem. Powinien być przyjemnie sprężysty, ale nie twardy w środku.