Kürtőskalács lub trdelnik, znany u nas jako kołacz to tradycyjny wypiek dla wielu krajów Europy Środkowej z drożdżowego ciasta, które owija się wokół wałka i piecze w pozycji wiszącej. Szczególnie popularny jest na Węgrzech, w Czechach i na Słowacji, ale też od pewnego czasu i u nas. Na przykład w okolicach centrów handlowych, gdzie nęci swoim zapachem przechodniów.
Jak zrobić kołacz w domu?
Jego historia sięga średniowiecza, a dziś bez trudu spotkasz go na jarmarkach i w food truckach. Bez problemu przygotujesz go także w swojej kuchni. Wystarczy klasyczne ciasto drożdżowe oraz foremki do kołaczy – a jeśli ich nie masz, sięgnij po zwykły wałek kuchenny (najlepiej użyć dwóch naraz). Po upieczeniu posmaruj kołacze roztopionym masłem i obtocz w wybranych dodatkach: cukrze z cynamonem, orzechach lub czekoladzie. I gotowe.
Przepis na domowe kołacze
Składniki:
- 500 g mąki pszennej
- 1 paczka suszonych drożdży lub 25 g świeżych
- 3 jajka
- 5 łyżek cukru
- 80 g roztopionego masła
- 200 ml ciepłego mleka
- szczypta soli
- ok. 1 szklanki posypki: cukier gruboziarnisty, cukier waniliowy, cynamon, orzechy (w dowolnych proporcjach)
- olej do smarowania foremek i wałków
Sposób przygotowania:
- Jeśli korzystasz z suszonych drożdży, nie musisz robić rozczynu. W przypadku świeżych, pokrusz je do miseczki, dodaj cukier i zalej ciepłym (nie gorącym) mlekiem. Przykryj i odstaw na 10-15 minut, aż drożdże zaczną pracować.
- Do dużej miski przesiej mąkę, dodaj rozczyn, roztrzepane jajka i sól. Przy suszonych drożdżach wsyp je bezpośrednio do mąki razem z cukrem i wlej mleko. Wyrabiaj, aż składniki się połączą, następnie dolej roztopione masło. Kontynuuj wyrabianie, aż uzyskasz gładkie, sprężyste ciasto, które nie klei się do dłoni. Możesz użyć robota kuchennego z hakiem.
- Przykryj miskę ściereczką i odstaw w ciepłe miejsce na około godzinę, aż ciasto podwoi objętość. Jeśli potrzeba, daj mu dodatkowe 30 minut.
- Wyrośnięte ciasto rozwałkuj na grubość ok. 3 mm i pokrój w paski szerokości ok. 2 cm. Nawiń je na foremki lub wałki, lekko zachodząc na siebie. Delikatnie przeturlaj je po stolnicy, aby paski dobrze się skleiły.
- Ułóż kołacze na stojaku lub oprzyj wałki o brzegi naczynia czy prowadnice piekarnika – muszą piec się „w powietrzu”. Piecz w 180°C przez około 20 minut, obracając co 5 minut, by równomiernie się zarumieniły.
- Gorące kołacze posmaruj masłem przy pomocy pędzelka, a następnie obficie obtocz w przygotowanej posypce. Studź na kratce. Możesz też obtoczyć je w samym cukrze przed pieczeniem, a po upieczeniu dodać inne dodatki.
Jaka posypka jest najlepsza do kołaczy?
Ciasto kołaczy jest smaczne samo w sobie, ale chyba jednak to właśnie posypka nadaje im ciekawy charakter. Przygotuj kilka wariantów:
- sam cukier – najlepiej gruby kryształ
- cukier z cynamonem – na kilka łyżek cukru dodaj łyżeczkę cynamonu
- cukier z wiórkami kokosowymi – wymieszaj w proporcji 1:1
- cukier z orzechami – drobno posiekaj orzechy włoskie, laskowe lub migdały
- polewa czekoladowa – rozpuść czekoladę w kąpieli wodnej i polej nią kołacze
- kolorowa posypka – idealna, jeśli pieczesz dla dzieci

















