Słowo „gyros” zrobiło w polskiej kuchni ciekawą karierę. Pochodzi z języka greckiego i oznacza „obrót” lub „krąg”. Nazwa nawiązuje do mięsa pieczonego na obracającym się pionowym rożnie, co technicznie jest tym samym, co obecnie bardziej popularny kebab.

W Polsce gyros zaczął jednak żyć poniekąd własnym życiem. Dziś kojarzy się nie tylko z greckim daniem, ale też z charakterystyczną mieszanką przypraw, która nadaje potrawom intensywny, lekko pikantny, jakby mięsny smak. Doprawiamy nią kurczaka, zapiekanki, sałatki, a nawet warzywa. I właśnie tę ostatnią możliwość postanowiłem wykorzystać w swojej kuchni. 

Surówkę gyrosowa bez mięsa

Wbrew nazwie surówka gyrosowa wcale nie musi zawierać kurczaka ani żadnego innego mięsa. Jej charakterystyczny smak pochodzi przede wszystkim z sosu obficie doprawionego mieszanką gyros. Znajdziesz w niej zwykle paprykę, czosnek, kolendrę, oregano, pieprz i inne aromatyczne dodatki. W połączeniu z majonezem i jogurtem tworzą wyrazisty dressing, który świetnie pasuje do świeżych warzyw.

Ja przygotowuję tę surówkę z kapusty włoskiej. Lubię jej pomarszczone, sprężyste liście i wyrazistszy smak. Po poszatkowaniu pozostaje przyjemnie chrupiąca, a jednocześnie dobrze łączy się z kremowym sosem. Bez problemu możesz jednak zastąpić ją kapustą pekińską, która jest delikatniejsza, lub zwykłą białą. W przypadku tej ostatniej wybierz młodą główkę albo lekko ugnieć poszatkowane liście, żeby zmiękły.

Do kapusty dodaję marchewkę, czerwoną cebulę i odrobinę kukurydzy. Dzięki temu surówka jest kolorowa, a naturalna słodycz warzyw równoważy ostre przyprawy. Nie potrzebuję już wielu dodatków, żeby uzyskać ciekawy smak.

Przepis na surówkę gyrosową z kapusty włoskiej

Składniki:

  • 1/2 średniej główki kapusty włoskiej (ok. 500 g)
  • 1 duża marchewka
  • 1 mała czerwona cebula
  • 100 g kukurydzy konserwowej
  • 3 łyżki majonezu
  • 3 łyżki gęstego jogurtu naturalnego
  • 2 płaskie łyżeczki przyprawy gyros
  • 1 łyżeczka soku z cytryny
  • 1/2 łyżeczki musztardy
  • sól i pieprz do smaku
  • natka pietruszki do dekoracji

Sposób przygotowania:

  1. Usuń z kapusty włoskiej zewnętrzne liście. Przekrój główkę na pół, wytnij twardy głąb i bardzo cienko poszatkuj potrzebną ilość kapusty. Jeśli liście są wyjątkowo sztywne, delikatnie ugnieć je dłońmi przez kilkadziesiąt sekund.
  2. Obierz marchewkę, umyj ją i zetrzyj na tarce o dużych oczkach. Czerwoną cebulę pokrój w cienkie piórka. Jeżeli ma bardzo ostry smak, przelej ją krótko zimną wodą i dokładnie osusz. Kukurydzę odsącz z zalewy.
  3. Przełóż wszystkie warzywa do dużej miski. Delikatnie przemieszaj je łyżką, żeby równomiernie rozprowadzić marchewkę i cebulę między liśćmi kapusty.
  4. W osobnym naczyniu połącz majonez z jogurtem naturalnym, musztardą i sokiem z cytryny. Wsyp przyprawę gyros i dokładnie wymieszaj. Spróbuj sosu przed dodaniem soli, ponieważ gotowe mieszanki przypraw często już ją zawierają.
  5. Polej warzywa przygotowanym dressingiem. Wymieszaj całość dokładnie, ale niezbyt energicznie, żeby nie połamać delikatniejszych części liści. Dopraw pieprzem i ewentualnie odrobiną soli. Przed podaniem posyp całość posiekaną natką pietruszki.

Surówkę gyrosową podawaj do schabowych, kotletów mielonych, pieczonych udek lub ziemniaków z piekarnika. Jeżeli lubisz bardziej wyraziste połączenia, dodaj do sosu mały ząbek przeciśniętego przez praskę czosnku. Możesz też zastąpić część majonezu jogurtem, żeby dressing był lżejszy.

Pamiętaj, że kapusta z czasem puszcza sok. Jeśli przygotowujesz surówkę kilka godzin przed obiadem, przechowuj pokrojone warzywa i sos osobno. Połącz je dopiero przed podaniem. Dzięki temu na talerzu otrzymasz chrupiącą surówkę, a nie miękką kapustę pływającą w rozrzedzonym dressingu.