Najbardziej lubię produkty, które nie wymagają uczenia się gotowania od nowa. Czasami, tak jak w tym przypadku, wystarczy podmienić jeden składnik w dobrze znanym przepisie, żeby odkryć zupełnie nowy kulinarny „ląd”. Takie eksperymenty często kończą się pytaniami gości o to, co właściwie podałam. Z tymi ziarenkami mam tak za każdym razem. Szczególnie gdy lądują w kolorowej sałatce albo obok porządnej porcji potrawki jednogarnkowej.

Wygląda jak kolorowa kasza, ale nią nie jest: czerwona quinoa

Czerwona quinoa, czyli komosa ryżowa, pochodzi z Ameryki Południowej, przede wszystkim z terenów dzisiejszego Peru i Boliwii. Od tysięcy lat uprawia się ją w Andach. Pola uprawne quinoi wyglądają wyjątkowo malowniczo, jak na obrazach z galerii sztuki:

AdobeStock Bjoern

Choć sama czerwona komosa wygląda jak drobna kasza i podobnie się ją przygotowuje, botanicznie nie jest zbożem, a tzw. pseudozbożem, podobnie jak amarantus. To nasiona rośliny spokrewnionej między innymi ze szpinakiem.

Jej ziarenka są malutkie, okrągłe, w kolorze ceglastoczerwonym lub ciemnobordowym. Po ugotowaniu nabierają głębszego odcienia, pozostają sprężyste i przyjemnie chrupią pod zębami. Mają delikatnie ziemisty, orzechowy smak, który szczególnie lubię w połączeniu z pieczonymi warzywami.

3 kolory komosy ryżowej: czerwona, biała i czarna. Czym się różnią?

W sklepach znajdziesz najczęściej komosę w 3 kolorach. Biała quinoa jest najdelikatniejsza, lekko słodkawa i neutralna. Podczas gotowania mocno się rozpulchnia, a jej ziarenka stają się miękkie. Czerwona quinoa ma wyraźniejszy, orzechowy posmak. Lepiej zachowuje kształt, pozostaje jędrna i nie skleja się tak łatwo. Czarna quinoa jest najbardziej wyrazista, nieco ziemista i zwykle najtwardsza z całej trójki. Nawet po ugotowaniu zachowuje charakterystyczną chrupkość.

AdobeStock New Africa

Jak jada się komosę ryżową na świecie?

W Peru i Boliwii komosę wykorzystuje się do tradycyjnych zup, gęstych potrawek, dań z warzywami i prostych posiłków na bazie gotowanych ziaren. Dziś popularna jest również w Stanach Zjednoczonych i Europie, gdzie trafia przede wszystkim do sałatek, misek z warzywami, kotlecików i dań jednogarnkowych. Możesz podać ją także na słodko, z mlekiem, owocami i orzechami.

Sycąca bardziej niż zwykła kasza? Te liczby wyjaśniają, skąd bierze się różnica

Czerwona komosa może być ciekawą alternatywą dla popularnych kasz, szczególnie gdy zależy ci na treściwym dodatku do obiadu. W 100 g suchej czerwonej quinoi znajduje się około 14 g białka i 6 g tłuszczu. Dla porównania kasza gryczana dostarcza około 12,6 g białka i 3,1 g tłuszczu, a jęczmienna odpowiednio 8,8 g i 2,6 g. Po ugotowaniu ilość białka się zmniejsza, ale wciąż proporcjonalnie.

Znaczenie dla wrażenia sytości ma również błonnik. W 100 g suchej komosy jest go około 7 g, podczas gdy w kaszy gryczanej około 5,9 g, jęczmiennej 5,4 g, a jaglanej 3,2 g. Nie oznacza to, że czerwona quinoa zawsze nasyci cię na dłużej niż każda kasza, ale jej skład zdecydowanie przemawia na korzyść takiej zamiany.

Jak ugotować czerwoną komosę ryżową?

Dla mnie równie ważna jest konsystencja. Czerwona komosa ryżowa nie zamienia się łatwo w miękką masę, nawet gdy połączysz ją z sosem. Możesz przygotować większą porcję, część podać na obiad, a resztę wykorzystać następnego dnia do sałatki.

Przed gotowaniem przepłucz ziarna na drobnym sitku, żeby pozbyć się naturalnej goryczki. Na 1 szklankę komosy użyj około 2 szklanek wody, lekko posól i gotuj pod przykryciem przez 15-20 minut, aż ziarna zmiękną, ale nadal będą sprężyste. Potem odstaw je na kilka minut i rozpulchnij widelcem - czerwoną komosę ryżową gotuje się bardzo podobnie, jak ryż.

Do schabowego, gulaszu i buraczków. W polskiej kuchni sprawdza się zaskakująco dobrze

Pierwszym daniem, do którego polecam czerwoną quinoę, jest gulasz wieprzowy z cebulą i papryką. Ziarenka przyjemnie kontrastują z gęstym sosem i nie tracą swojej struktury. Równie dobrze pasują do duszonego indyka z pieczarkami, pieczonego kurczaka czy ryby z patelni. Przy okazji będzie też upiększać talerz z obiadem.

Jeżeli lubisz tradycyjne polskie smaki, wypróbuj też takie połączenia:

  • sałatkę z czerwonej quinoi z pieczonymi burakami, fetą, orzechami włoskimi i koperkiem
  • gołąbki z farszem z komosy, mielonego mięsa i podsmażonej cebuli, podane z sosem pomidorowym
  • kotleciki z czerwonej komosy ryżowej, pieczarek, jajka i natki pietruszki
  • sałatka z komosy, ogórka kiszonego, pieczonego kurczaka, szczypiorku i sosu musztardowego

Szczególnie polecam sałatkę z burakami. Wystarczy połączyć szklankę ugotowanej komosy z dwoma pokrojonymi, upieczonymi burakami, garścią pokruszonej fety, posiekanymi orzechami i koperkiem. Całość skrop oliwą oraz sokiem z cytryny. Taką sałatkę możesz podać do pieczonego mięsa albo samodzielnie na kolację.

Na słodko też warto poeksperymentować. Ugotuj komosę na mleku z odrobiną cynamonu, dodaj starte jabłko, garść rodzynek i posiekane orzechy. Otrzymasz coś na kształt owsianki, ale o bardziej wyrazistej, lekko chrupiącej strukturze. Jeśli nie lubisz zwykłej owsianki ze względu na papkowatą konsystencję, wypróbuj komosę - może cię bardzo pozytywnie zaskoczyć.

Czerwona quinoa to jedno z tych odkryć, które naprawdę warto przenieść ze sklepowej półki do własnej kuchni. Nie musisz szukać egzotycznych przepisów ani specjalnych przypraw, żeby dobrze smakowała. Wystarczy twój ulubiony gulasz, pieczone warzywa albo kilka składników na sałatkę. Spróbuj raz, a być może również zaczniesz trzymać jej paczkę w szafce obok ryżu i kaszy.