Żabieckie gały to tradycyjne szare kluski z tartych ziemniaków, które kiedyś były rarytasem mieszkańców świętokrzyskich wsi na tzw. przednówku. Dawniej był to dla domowych gospodyń wyjątkowo trudny okres. W piwnicach i spiżarniach nie było jeszcze żadnych nowych zbiorów, a ubiegłoroczne zapasy kurczyły się błyskawicznie... Według tradycji to właśnie na przednówku powstał przepis na ziemniaczane żabieckie gały. Co ciekawe, ten regionalny przysmak doczekał się oficjalnego uznania. W 2013 roku żabieckie gały wpisano na Listę Produktów Tradycyjnych w województwie świętokrzyskim.

Wystarczy kilka tanich składników, żeby przygotować sycący obiad jak za dawnych lat. Dawniej podawano je ze skwarkami lub mlekiem, ale ja najbardziej lubię je z gęstym sosem grzybowym. Spróbuj, a przekonasz się, ile smaku kryje się w zwykłych ziemniakach! A jeśli szukasz innych przepisów na ziemniaczane rarytasy, koniecznie dołącz do naszego kanału nadawczego na Messengerze. Regularnie dodajemy tam najsmaczniejsze inspiracje.

Przepis na żabieckie gały, czyli świętokrzyskie kluski z tartych ziemniaków

Składniki:

  • 1 kg surowych, mączystych ziemniaków
  • 1 średnia cebula
  • mąka pszenna - tyle, ile zabierze masa ziemniaczana
  • 2 jajka
  • sól i pieprz do smaku

Dodatkowo na okrasę (opcjonalnie):

  • kawałek boczku na skwarki
  • 1 duża cebula

Sposób przygotowania:

  1. Obierz średnią cebulę i drobno ją posiekaj. Przełóż na patelnię i podsmaż, aż ładnie się zrumieni. Następnie odstaw ją na bok do wystudzenia.
  2. Obierz ziemniaki, dokładnie je umyj i zetrzyj na tarce o dużych oczkach. Przełóż startą masę na czystą ściereczkę i mocno odciśnij nadmiar płynu. Zrób to starannie, ponieważ od tego zależy konsystencja klusek.
  3. Przełóż odciśnięte ziemniaki do dużej miski. Dodaj wystudzoną, podsmażoną cebulę i wbij 2 jajka. Dopraw całość solą oraz pieprzem.
  4. Stopniowo wsypuj mąkę pszenną, cały czas mieszając składniki. Dodawaj ją małymi porcjami, aż uzyskasz odpowiednio gęste ciasto. Sprawdź jego konsystencję za pomocą łyżki. Jeśli wbita w masę łyżka stoi pionowo i nie przewraca się, ciasto jest gotowe.
  5. W dużym garnku zagotuj wodę i dodaj sól. Nabieraj łyżką niewielkie porcje ziemniaczanego ciasta i ostrożnie wkładaj je do wrzątku.
  6. Gotuj kluski, aż wypłyną na powierzchnię wody. Następnie wyjmij je łyżką cedzakową i przełóż na talerz.
  7. Jeśli chcesz przygotować tradycyjną okrasę, pokrój boczek na drobne kawałki i podsmaż go na patelni, aż wytopią się skwarki. Dodaj posiekaną dużą cebulę i smaż do zrumienienia. Polej gorące kluski przygotowaną okrasą.
  8. Podawaj żabieckie gały od razu po ugotowaniu. Jeśli masz ochotę na nieco inne połączenie, zamiast skwarków wybierz swój ulubiony sos.

Jak zrobić żabieckie gały, żeby były miękkie, sprężyste i nie rozpadały się w wodzie?

Największy sekret dobrych klusek tkwi w ziemniakach. Przede wszystkim wybierz ziemniaki mączyste, które zawierają dużo skrobi. Tę wskazówkę przekazywali mieszkańcy Żabca, od których zbierano informacje o tradycyjnym sposobie przygotowywania potrawy. Ziemniaki o dużej zawartości skrobi pomagają uzyskać odpowiednio spoistą masę. Dzięki temu nie musisz ratować zbyt rzadkiego ciasta ogromną ilością mąki.

Równie ważne jest odciśnięcie startych ziemniaków. Surowe ziemniaki zawierają sporo wody, która podczas ścierania wydostaje się na zewnątrz. Jeżeli pozostawisz ją w masie, ciasto zrobi się zbyt luźne. Wówczas trudno będzie uformować kluski, a podczas gotowania mogą zacząć tracić kształt.

Najlepiej przełóż starte ziemniaki na czystą, mocną ściereczkę i zbierz jej brzegi. Następnie skręcaj materiał i wyciskaj płyn, aż masa stanie się wyraźnie bardziej sucha. Nie musisz doprowadzać jej do całkowitej suchości, ale pozbądź się nadmiaru soku. Dopiero tak przygotowane ziemniaki połącz z pozostałymi składnikami.

Kolejna ważna sprawa to ilość mąki. W przepisie nie znajdziesz dokładnej liczby gramów i nie jest to przypadek. Ziemniaki różnią się zawartością wody i skrobi, dlatego za każdym razem masa może wymagać nieco innej ilości mąki. Nie wsypuj więc od razu pełnej szklanki. Dodawaj ją stopniowo, dokładnie mieszaj i obserwuj, jak zmienia się gęstość ciasta.

Zwróć uwagę na prosty test z łyżką. Włóż ją pionowo w przygotowaną masę. Jeśli utrzymuje się w tej pozycji bez przewracania, konsystencja jest odpowiednia. Jeżeli łyżka od razu opada, dodaj jeszcze odrobinę mąki i ponownie wymieszaj ciasto.

Gotowe kluski podawaj z okrasą albo z dowolnym sosem. Dla mnie hitem jest połączenie kluseczek z sosem grzybowym lub pieczarkowym - pychotka!